Helden verdienen applaus, voordat het stil wordt

Een voetnoot was het, niet meer dan dat. Een slecht belicht voorprogramma met een ongeïnteresseerde geluidsman, met als enige doel om de tijd te doden totdat de hoofdact van wereldallure het toneel zou bestijgen. Geweldig hoor, Steven Gerrard in Feyenoord-shirt. Hilarisch natuurlijk (en vooruit: een tikje zorgwekkend), het moment dat Gio als gepensioneerd linksback nog altijd te goed bleek voor zijn twee rechtsbuitens. Maar wie écht oplette, had ver daarvoor het hoogtepunt van de dag al gezien.

Het was een wat merkwaardige middag, die Dirk Kuyt Testimonial. Het affiche was prachtig, de liefde wederzijds en oprecht, de ereronde tóch weer emotioneel. Maar zoals de hele dag het onweer akelig dichtbij was, hing ook figuurlijk wat sluierbewolking over het hele evenement. Ik doel trouwens niet op het overlijden van clubicoon Gerard Kerkum, die terecht en mooi werd herdacht. Nee, er waren tal van kleine dingetjes om zurig over te doen.

Maaiveld

Het was nogal duur, die drie tientjes, ook al ging het naar het goede doel. De wedstrijden waren in wandeltempo, ook al weet je dat je dat moet verwachten. Het fluiten naar spelers als Sneijder en Van der Sar, die uit respect voor de mens en voetballer Kuyt naar het thuis van de aartsrivaal waren gekomen, voelde wat misplaatst – het ging vandaag toch om Kuyt? Zij maakten de rivaliteit bewust ondergeschikt aan het moment en juist de mensen voor wie Kuyt het meest betekend had, gingen daar even niet in mee. Om nog maar te zwijgen over NOS-meubelstuk Joep Schreuder, die op tv bij elk interview nog even vertelde dat Kuyt ‘niet de meest getalenteerde speler was’…

We zijn er in Nederland kortom niet zo goed in, zo’n heldenverering. Ik maak me er zelf ook schuldig aan, merk ik. Hoeveel mooie patronen onze Erwin Beltman ook in een mat kan maaien, geen grasvlakte maakt in ons land meer indruk dan het maaiveld. Een speler kan hier meer dan honderd interlands, een WK-finale en een Champions League-finale spelen, en in het slot van zijn carrière ook nog even een oude belofte inlossen door als aanvoerder zijn club met een hattrick naar de eerste titel in een kleine twintig jaar te schieten. Als hij daarna maar gewoon normaal blijft doen. Geen boekje uitbrengen hoor. Al helemaal niet als er wat oncollegiale uitspraken insluipen. Kom nou. Wie denk je dat je bent?

Verbluffend

Bizar eigenlijk, als je erover nadenkt. Nog vreemder wordt het wanneer helden, echte helden, zelf precies zo normaal blijven als van ze verwacht wordt. Al helemaal wanneer ze het niet doen omdát het van ze verwacht wordt. Ronduit verbluffend was het, kortom, om rond half twee Willem van Hanegem het veld te zien betreden.

Een van de grootste voetballers ooit, wereldkampioen met Feyenoord nota bene. En daar sjokte hij het veld op. Gewoon, in een polootje. Met een matig werkende headset die niet helemaal op zijn hoofd paste. ,,Ha Willem’’, zei Peter Houtman.

Studio Spaan

En daar stond Willem, tussen de zoontjes van onder andere John Heitinga, Denny Landzaat en Yolanthe Sneijder Cabau. ,,Hier komen de mensen voor’’, mompelde hij ze toe. ,,Straks komen die oude knarren, dat interesseert niemand wat.’’ Het had wat droogkomisch, als een live uitvoering van zo’n oude Studio Spaan-sketch. ,,Hee, Heitinga! Hiero!”, riep Willem. ,,Je vader wachtte ook altijd balletjes af, dat moet je niet doen.’’ Even later omspeelde Van der Vaart junior vier man en schoot met zijn chocoladebeen in de kruising raak. ,,Nou’’, poneerde Willem gortdroog. ,,Dat heb ik je vader al een hele tijd niet zien doen.’’

Het zag eruit als een ongemakkelijke schnabbel. Het was bij vlagen hilarisch. Maar Willem stond daar niet om schijtlollig te doen. Willem stond daar omdat hij voetbal nog steeds enorm leuk vindt. Omdat Feyenoord, of Dirk Kuyt, of wie dan ook, hem had gevraagd. En omdat dat voor die kinderen toch mooi is? Willem stond daar omdat Willem – het gezicht van een gouden generatie, een man met een eigen tribune in het mooiste stadion ter wereld, een absolute held – nergens te groot voor is. Kom nou.

Helden

Een voetnoot was het die dag, niet meer dan dat. Een voorprogramma. En dat zegt alles. Het zou te makkelijk zijn om Dirk Kuyt nu te verwijten dat hij Willem van Hanegem niet is. De waarheid is: sommige helden organiseren hun eigen feest, sommige helden voelen zich wel prettig in dat maaiveld. Maar helden zijn het. Koester ze. Geef ze een oorverdovend applaus, voordat het een minuut stil wordt.

– Freek.